In Nijkerk worden dit najaar planten en dieren op verschillende plaatsen in en rond de gemeente geïnventariseerd. Inwoners gaan samen met natuurgidsen op zoek naar soorten en leggen hun waarnemingen vast. De activiteiten maken deel uit van een reeks BioBlitzes die IVN Nijkerk organiseert ter gelegenheid van het 50-jarig jubileum van de vereniging.
De eerste BioBlitz vond op 11 september plaats in het Van Reenenpark. Deelnemers onderzochten daar onder meer planten, insecten, vogels en andere dieren. Voor kinderen en gezinnen was er een afzonderlijke zoektocht naar waterdieren. Met schepnetten werden kleine waterdieren gevangen en onder loepjes bekeken. De waarnemingen werden met de app ObsIdentify vastgelegd.
Wat is een BioBlitz?
Een BioBlitz is volgens IVN een gezamenlijke zoektocht naar zoveel mogelijk verschillende soorten planten en dieren binnen een bepaald gebied en een vastgestelde periode. Daarbij worden niet alleen zeldzame soorten gezocht. Ook algemene soorten, zoals bijen en pissebedden, worden geregistreerd.
Het doel is volgens IVN onder meer om inwoners kennis te laten maken met de natuur in hun directe omgeving en waarnemingen van flora en fauna vast te leggen. In een afzonderlijk document over de werkwijze noemt IVN een BioBlitz een mogelijke nulmeting van de biodiversiteit in een bepaald gebied. De organisatie beschrijft daarbij dat de verzamelde gegevens kunnen worden gebruikt voor beleid en voor inzicht in de lokale natuur.
Van planten tot waterdieren
In het Van Reenenpark werden verschillende onderdelen van de omgeving onderzocht. Deelnemers gingen onder begeleiding van natuurgidsen op zoek naar planten, insecten, vogels en andere dieren. In de Kerktuin werd gekeken naar plantensoorten en er was aandacht voor planten die tussen stoeptegels groeien.
De waterdieren vormden een afzonderlijk onderdeel van de activiteit. Met schepnetten werden dieren uit het water gehaald om ze onder loepjes te bekijken. Volgens IVN werden gedurende de middag veel verschillende soorten geregistreerd. De organisatie stelt dat deze waarnemingen bijdragen aan het inzicht in de biodiversiteit van het Van Reenenpark en de directe omgeving.
Waarnemingen worden digitaal vastgelegd
Bij de inventarisatie wordt gebruikgemaakt van ObsIdentify. Met deze app kunnen deelnemers foto’s van planten, dieren en andere organismen laten herkennen en hun waarnemingen vastleggen. De Nijkerkse BioBlitz maakt daarmee gebruik van digitale waarnemingen die tijdens de activiteiten worden verzameld.
De methode heeft een duidelijke beperking: een BioBlitz registreert soorten die binnen de onderzochte periode en het onderzochte gebied worden gevonden. Een soort die tijdens een activiteit niet wordt waargenomen, is daarmee niet automatisch afwezig. De uitkomsten moeten daarom worden gelezen als waarnemingen binnen een bepaalde plaats en periode, niet als een volledige inventarisatie van alle flora en fauna in de gemeente.
De inventarisaties gaan door
De eerste bijeenkomst in het Van Reenenpark was het startpunt van een reeks BioBlitzes. IVN Nijkerk heeft de activiteiten verspreid over verschillende momenten en locaties.
Op de actuele activiteitenagenda van IVN Nijkerk staat voor 3 oktober opnieuw een BioBlitz Nijkerk gepland. De activiteit wordt daar aangeduid als een soortensafari met het thema biodiversiteit.
Daarmee wordt de verzameling waarnemingen niet beperkt tot één park of één middag. De verschillende activiteiten kunnen gegevens opleveren over soorten die op meerdere plaatsen binnen het werkgebied van IVN Nijkerk worden aangetroffen.
Wat kunnen de gegevens aantonen?
De BioBlitz levert concrete waarnemingen op van planten en dieren die tijdens de activiteiten worden gevonden. Dat maakt het mogelijk om vast te leggen welke soorten op een bepaalde plaats en een bepaald moment zijn waargenomen.
Daarmee kan de methode bijdragen aan kennis over de lokale natuur. IVN noemt het verzamelen van gegevens over flora en fauna zelf als een belangrijk onderdeel van bioblitzen. De organisatie beschrijft daarnaast dat herhaling van de methode in de toekomst kan worden gebruikt om ontwikkelingen in een gebied beter te volgen. Dat vraagt om vergelijkbare inventarisaties op meerdere momenten.
Een enkele BioBlitz kan daarom niet worden gebruikt om vast te stellen dat de biodiversiteit in Nijkerk is toegenomen of afgenomen. Daarvoor zijn vergelijkbare gegevens over een langere periode nodig. Ook kan op basis van één inventarisatie niet worden vastgesteld hoeveel exemplaren van een soort in het gebied aanwezig zijn.
Inwoners verzamelen natuurgegevens
De Nijkerkse aanpak combineert natuureducatie met het verzamelen van waarnemingen. Inwoners kunnen samen met natuurgidsen kennismaken met planten en dieren die in hun directe omgeving voorkomen en deze waarnemingen vervolgens digitaal vastleggen.
De BioBlitz wordt georganiseerd door IVN Nijkerk samen met IVN Gelderland, Groei & Bloei Nijkerk/Hoevelaken, de Bijenhoudersvereniging Nijkerk en de gemeente Nijkerk. Het project wordt volgens IVN mede mogelijk gemaakt door de Regio Deal ‘Veluwe in Balans’ van de provincie Gelderland, het programma Vitale Vakantieparken en de netwerksamenwerking VeluweAlliantie.
De reeks in Nijkerk laat daarmee zien hoe lokale waarnemingen kunnen worden verzameld door inwoners, natuurgidsen en natuurorganisaties. De waarde van de gegevens zit niet in één momentopname, maar in het vastleggen van soorten op verschillende plaatsen en het mogelijk herhalen van die inventarisaties.
Voor de Gelderse natuur levert iedere geregistreerde waarneming een stukje informatie op. De BioBlitz van Nijkerk is daarmee geen oordeel over de staat van de biodiversiteit, maar een manier om vast te leggen welke planten en dieren tijdens de inventarisaties daadwerkelijk worden aangetroffen.
Heeft u een foutje gezien of beschikt u over aanvullende informatie? Neem dan contact met ons op.
Weergaven: 4
