De juridische positie van De Connectie verandert. De zelfstandige bedrijfsvoeringsorganisatie waarin Arnhem, Renkum en Rheden samenwerkten, wordt opgeheven. De dienstverlening aan de drie gemeenten gaat echter door vanuit Arnhem. De gemeenteraad van Arnhem stemde op 16 september 2026 in met de opheffing. Rheden nam op 22 september een besluit. In Renkum staat het voorstel voor 30 september op de agenda van de gemeenteraad.
De Connectie verzorgt de ondersteunende bedrijfsvoering voor Arnhem, Renkum en Rheden. Het gaat onder meer om ICT en informatievoorziening, facilitaire zaken, gemeentelijke belastingen en basisregistraties, personeels- en salarisadministratie, financiële administratie, inkoop en aanbesteding, frontoffice en document- en informatiebeheer. De drie gemeenten delen deze voorzieningen, omdat De Connectie deze taken voor hen uitvoert; de afzonderlijke gemeenten blijven zelf verantwoordelijk voor hun bestuurlijke en inhoudelijke beleid. De officiële invlechtingsplannen van De Connectie omschrijven de dienstverlening als de uitvoering van deze beheer- en ondersteuningstaken.
Van zelfstandige organisatie naar centrumregeling
De belangrijkste verandering heeft juridisch al eerder plaatsgevonden. Sinds 1 januari 2026 is De Connectie ondergebracht binnen de gemeente Arnhem. Arnhem is centrumgemeente en eigenaar, terwijl Renkum en Rheden als gastgemeenten diensten afnemen. De samenwerking tussen de drie gemeenten is daarmee niet beëindigd.
De nieuwe juridische constructie is vastgelegd in de Centrumgemeenteregeling De Connectie. De regeling heeft als doel de ondersteunende processen en uitvoeringstaken voor Arnhem, Renkum en Rheden gezamenlijk te organiseren, terwijl de bestuurlijke autonomie van de drie gemeenten behouden blijft.
De oude bedrijfsvoeringsorganisatie had een eigen rechtspersoonlijkheid. Die verdwijnt. De dienstverlening is ondergebracht in het Arnhemse organisatieonderdeel dat de naam De Connectie draagt.
Waarom is voor een andere juridische vorm gekozen?
De drie gemeenten waren volgens de gezamenlijke businesscase voor de omvorming van De Connectie tevreden over het werk van de organisatie. Tegelijkertijd concludeerden zij dat de bestaande samenwerkingsvorm volgens hen tegen grenzen aanliep op het gebied van ambities, handelingssnelheid en kostenverdeling.
Met de centrumregeling moet de bestuurlijke aansturing eenvoudiger worden. Arnhem krijgt als centrumgemeente de eigenaarsrol en draagt de bijbehorende instandhoudingskosten. Renkum en Rheden betalen voor de diensten die zij afnemen. De samenwerking wordt daarmee voortgezet, maar met één gemeente als eigenaar en uitvoerder.
De businesscase noemt meer slagkracht en flexibiliteit en een andere verdeling van eigenaarschap en financiële verantwoordelijkheid als belangrijkste doelstellingen. Dat zijn doelstellingen van het besluit; de documenten stellen niet vast dat deze effecten al zijn gerealiseerd.
Bijna 400 formatieplaatsen naar Arnhem
De verandering heeft niet geleid tot het verdwijnen van de volledige organisatie. Arnhem heeft volgens de businesscase 388 fte en de lopende inhuurovereenkomsten van De Connectie overgenomen. Daarmee groeide het Arnhemse personeelsbestand met ongeveer 400 contracten.
Een uitzondering betreft de medewerkers van Management Support en de bodes. In totaal ging het daarbij om 13 fte die op vrijwillige basis konden overstappen naar Renkum en Rheden. Renkum en Rheden blijven daarnaast afnemer van de dienstverlening; Arnhem verzorgt de uitvoering.
Ook de ICT- en administratieve systemen zijn onderdeel van de overgang. Personeels- en salarisadministratie en personeelsdossiers zijn naar Arnhemse systemen overgebracht. De juridische verantwoordelijkheid voor de eigen gemeentelijke informatie, zoals archieven en privacyverwerkingen, blijft bij Renkum en Rheden.
Wat betekent de verandering financieel voor Renkum?
De overstap naar de centrumregeling levert op basis van de in de businesscase gebruikte begrotingscijfers van 2024 geen grote totale besparing op. Het totale bedrag voor de drie gemeenten blijft in die berekening € 50,822 miljoen.
Voor Renkum werd de bestaande lumpsumbijdrage in die berekening gesteld op € 5,164 miljoen. Onder het nieuwe kostprijsmodel kwam de berekende bijdrage uit op € 5,236 miljoen. Dat is een verschil van € 72.000.
Voor Rheden verandert het bedrag in dezelfde berekening van € 8,635 miljoen naar € 8,254 miljoen. Arnhem komt uit op € 37,332 miljoen tegenover € 37,023 miljoen in de oude situatie.
De bedragen zijn gebaseerd op de begroting van 2024 en leveringseenheden uit 2023. De businesscase waarschuwt dat jaarlijkse herberekeningen van prijzen en aantallen afgenomen diensten tot andere bedragen kunnen leiden. De genoemde bedragen zijn daarom geen vaststaand toekomstig tarief voor Renkum.
De opheffing kost naar schatting € 710.000
Aan de juridische en organisatorische verandering zijn incidentele kosten verbonden. Voor de overkoepelende businesscase, het invlechtingsplan en het opheffingsplan werd aanvankelijk € 100.000 begroot. Volgens de financiële paragraaf van de businesscase bedroegen die drie posten respectievelijk € 25.000, € 50.000 en € 25.000.
Daarnaast is voor de liquidatie van de oude bedrijfsvoeringsorganisatie een bedrag van € 710.000 begroot. Dat bedrag is afkomstig uit het opheffings- en omvormingstraject. De kosten zouden door Arnhem, Renkum en Rheden gezamenlijk worden gedragen. De financiële stukken over de omvorming vermelden dat voor de dekking een stelpost voor kapitaallasten wordt gebruikt.
De € 710.000 is een liquidatiebegroting en geen eindafrekening. In de stukken staat bovendien dat aanvullende project- en inrichtingskosten na verdere uitwerking in beeld worden gebracht. Daarmee staat niet vast dat € 710.000 het volledige bedrag van alle kosten van de transitie zal zijn.
ICT en dienstverlening blijven aandachtspunten
De overgang verandert niet alleen de juridische structuur. De businesscase beschrijft een heroriëntatie van ICT, informatievoorziening, processen en dienstverlening. Arnhem stelt als centrumgemeente de informatiestrategie en strategische roadmap op. Renkum en Rheden blijven vanuit hun eigen gemeentelijke verantwoordelijkheid betrokken bij hun informatievoorziening.
De documenten benoemen ook risico’s. Een daarvan is dat de beoogde verbetering in slagkracht en snelheid niet wordt bereikt. In de risicoanalyse wordt expliciet de vraag gesteld of besluitvorming binnen een grotere gemeentelijke organisatie daadwerkelijk sneller verloopt. Daarnaast worden mogelijke verschillen in dienstverlening, verdere harmonisatie, personeelsverloop en continuïteit als aandachtspunten genoemd.
Voor Arnhem verandert bovendien de verdeling van risico’s. De gemeente wordt verantwoordelijk voor de bedrijfsvoeringsrisico’s die samenhangen met de basisdienstverlening. De risico’s die voorheen over de drie gemeenten waren verdeeld, komen daarmee in belangrijke mate bij de centrumgemeente te liggen.
Renkum moet nog besluiten
Arnhem heeft de opheffing op 16 september 2026 met algemene stemmen vastgesteld. Rheden nam op 22 september een besluit over de opheffing van de BVO De Connectie. In Renkum staat het voorstel op de agenda van de gemeenteraad van 30 september.
De juridische verandering zelf is dus al ingezet: sinds 1 januari 2026 is de dienstverlening ondergebracht in de centrumgemeenteregeling met Arnhem als centrumgemeente. Het besluit waar de Renkumse gemeenteraad nu voor staat, betreft de formele opheffing en afwikkeling van de oude bedrijfsvoeringsorganisatie.
Voor Renkum betekent dit vooral dat de gemeente geen mede-eigenaar meer is van een zelfstandige bedrijfsvoeringsorganisatie, maar klant is binnen een constructie waarin Arnhem eigenaar en uitvoerder is. De financiële berekening in de businesscase laat voor Renkum een verschil zien van € 72.000 op basis van de gebruikte cijfers. De liquidatie van de oude organisatie is begroot op € 710.000, terwijl de uiteindelijke kosten van de volledige transitie afhankelijk blijven van de verdere financiële afwikkeling.
Heeft u een foutje gezien of beschikt u over aanvullende informatie? Neem dan contact met ons op.
Weergaven: 60
