Nederland heeft in 2025 een belangrijke grens doorbroken in de energietransitie. Voor het eerst kwam bijna een kwart van het totale energieverbruik uit hernieuwbare bronnen. Volgens nieuwe cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) was 22,7 procent van alle gebruikte energie afkomstig uit duurzame bronnen zoals zon, wind, biomassa en warmtepompen. Een jaar eerder lag dat aandeel nog op 20,2 procent.
De stijging lijkt op het eerste gezicht bescheiden, maar vertegenwoordigt een forse hoeveelheid extra duurzame energie. In totaal groeide het verbruik van hernieuwbare energie naar 401 petajoule, een toename van 11 procent ten opzichte van 2024. Tegelijkertijd daalde het totale energieverbruik in Nederland, waardoor het aandeel duurzame energie nog sterker toenam.
Zonnig jaar zorgt voor extra groei
Een van de belangrijkste aanjagers van de groei was zonne-energie. Het uitzonderlijk zonnige weer in 2025 zorgde ervoor dat zonnepanelen aanzienlijk meer elektriciteit produceerden dan een jaar eerder. Daarnaast bleef het aantal zonnepanelen verder groeien.
Volgens het CBS werd in totaal 93 petajoule aan zonnestroom opgewekt, bijna een vijfde meer dan in 2024. Daarmee is zonne-energie inmiddels goed voor ongeveer 23 procent van alle hernieuwbare energie die in Nederland wordt verbruikt. Ook vakplatform Solar365 constateert dat de combinatie van meer zonuren en extra zonnepanelen de groei van duurzame energie aanzienlijk heeft versneld.
Biomassa blijft grootste duurzame energiebron
Ondanks de sterke groei van zonne-energie blijft biomassa de belangrijkste hernieuwbare energiebron van Nederland. Ongeveer 34 procent van alle duurzame energie komt voort uit biomassa, waaronder biobrandstoffen voor transport en reststromen uit landbouw en industrie.
Vooral het gebruik van biokerosine en biodiesel nam sterk toe. Dat hangt samen met Europese regelgeving die vervoerssectoren stimuleert om meer duurzame brandstoffen toe te passen. Hierdoor groeide het aandeel hernieuwbare energie in vervoer sneller dan in voorgaande jaren.
Groei van windenergie vlakt af
Waar zonne-energie een sterk groeijaar kende, ontwikkelde windenergie zich minder snel. Het verbruik van windenergie nam wel toe, maar de groei bleef beperkt doordat er relatief weinig nieuwe windmolens zijn geplaatst.
Volgens het CBS groeide de productie op zee nog wel door, mede dankzij windparken die in 2024 werden geopend en in 2025 voor het eerst een volledig jaar produceerden. Op land bleef de groei vrijwel stabiel. Daarmee lijkt de spectaculaire uitbreiding van windenergie uit de afgelopen jaren voorlopig af te vlakken.
Warmtepompen winnen verder terrein
Een minder opvallende, maar belangrijke ontwikkeling is de groei van warmtepompen. Deze systemen halen warmte uit de buitenlucht of de bodem en worden steeds vaker toegepast in woningen en utiliteitsgebouwen.
Het CBS berekende dat warmtepompen in 2025 goed waren voor 34 petajoule aan hernieuwbare energie. Daarmee vertegenwoordigen zij inmiddels ongeveer 9 procent van alle duurzame energie in Nederland. De cijfers onderstrepen de steeds grotere rol die warmtepompen spelen bij het verminderen van het aardgasverbruik.
Grote verschillen tussen sectoren
De energietransitie verloopt niet in alle sectoren even snel. Gebouwen, waaronder woningen en kantoren, lopen relatief ver voor op de industrie. Van het energieverbruik in de gebouwde omgeving was in 2025 ongeveer 32 procent afkomstig uit hernieuwbare bronnen.
In de industrie ligt dat aandeel aanzienlijk lager. Daar was slechts 8 procent van het totale energieverbruik duurzaam. Dat verschil wordt grotendeels verklaard door de enorme energiebehoefte van industriële processen en het feit dat veel productieprocessen nog afhankelijk zijn van fossiele brandstoffen.
Toch zal juist in deze sector de komende jaren een grote versnelling nodig zijn. Europese doelstellingen schrijven voor dat het aandeel hernieuwbare energie in de industrie richting 2030 fors moet stijgen.
Van achterblijver naar snelle stijger
Opvallend is dat Nederland jarenlang bekendstond als een van de Europese achterblijvers op het gebied van duurzame energie. Die positie verandert snel. Het CBS meldt dat geen enkel EU-land de afgelopen vijf jaar een sterkere groei van het aandeel hernieuwbare energie heeft gerealiseerd dan Nederland.
Dat betekent niet dat de energietransitie voltooid is. Met een aandeel van 22,7 procent ligt er nog een aanzienlijke opgave om de nationale en Europese klimaatdoelen voor 2030 te halen. Wel laten de nieuwste cijfers zien dat de omslag naar een duurzamer energiesysteem inmiddels in volle gang is.
Bronnen
- CBS – 23 procent energieverbruik komt uit hernieuwbare bronnen
- Solar365 – Bijna een kwart van de hernieuwbare energie komt van zonne-energie
Heeft u een foutje gezien of beschikt u over aanvullende informatie? Neem dan contact met ons op.
