Duurzaamheidsrapportage wordt steeds meer een ketenverantwoordelijkheid

Ondernemen

Voor veel ondernemers leek de verplichte duurzaamheidsrapportage lange tijd een onderwerp dat alleen grote beursgenoteerde bedrijven aanging. Inmiddels blijkt de werkelijkheid genuanceerder. Hoewel de Europese regels vooral zijn gericht op grote ondernemingen, krijgen ook duizenden mkb-bedrijven ermee te maken. Niet omdat zij zelf direct moeten rapporteren, maar omdat hun klanten steeds vaker informatie opvragen over duurzaamheid, CO₂-uitstoot, arbeidsomstandigheden en de herkomst van producten.

De Europese Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD) verandert daarmee niet alleen de manier waarop grote bedrijven verslag uitbrengen, maar ook de manier waarop complete productieketens naar duurzaamheid kijken.

Van financiële cijfers naar maatschappelijke impact

Jarenlang draaide een jaarverslag vooral om omzet, winst en financiële risico’s. De CSRD voegt daar een nieuwe dimensie aan toe. Organisaties moeten inzicht geven in de gevolgen van hun bedrijfsvoering voor mens, milieu en klimaat. Daarbij gaat het niet alleen om de eigen organisatie, maar ook om leveranciers, transporteurs en andere ketenpartners.

Bedrijven moeten onder meer rapporteren over onderwerpen als CO₂-uitstoot, energieverbruik, biodiversiteit, mensenrechten, arbeidsomstandigheden en goed ondernemingsbestuur. Het doel is meer transparantie te creëren, zodat investeerders, klanten en andere belanghebbenden bedrijven beter kunnen vergelijken op hun duurzaamheidsprestaties.

Minder bedrijven rechtstreeks verplicht

De Europese regelgeving is de afgelopen periode aangepast om de administratieve lasten voor bedrijven te beperken. Volgens de huidige voorstellen en informatie van de Kamer van Koophandel geldt de rapportageplicht uiteindelijk voor een beperktere groep grote ondernemingen dan oorspronkelijk was voorzien. In Nederland wordt de regelgeving nog verder uitgewerkt in nationale wetgeving.

Voor veel kleinere ondernemingen betekent dit dat zij voorlopig geen eigen duurzaamheidsrapport hoeven op te stellen. Daarmee verdwijnen de gevolgen echter niet uit beeld.

Het mkb voelt de gevolgen via de keten

Juist voor mkb-bedrijven ontstaat een nieuwe werkelijkheid. Grote ondernemingen die wel onder de CSRD vallen, moeten immers ook inzicht geven in de duurzaamheid van hun leveranciers. Daardoor kunnen zij informatie gaan opvragen bij kleinere bedrijven waarmee zij samenwerken.

Dat kan bijvoorbeeld gaan over de herkomst van grondstoffen, energieverbruik, afvalstromen, arbeidsomstandigheden of de manier waarop producten worden geproduceerd. Ondernemers die dergelijke gegevens kunnen aanleveren, zijn beter voorbereid op vragen van klanten en aanbestedingen waarin duurzaamheid steeds vaker een rol speelt.

Duurzaamheid als concurrentiefactor

Waar duurzaamheid enkele jaren geleden nog vaak werd gezien als een vorm van maatschappelijk verantwoord ondernemen, ontwikkelt het zich steeds meer tot een economische factor. Bedrijven gebruiken duurzaamheidsinformatie niet alleen om aan regelgeving te voldoen, maar ook om risico’s in hun toeleveringsketen te beperken en zich te onderscheiden richting klanten en investeerders.

Daarmee verschuift de aandacht van vrijblijvende ambities naar meetbare prestaties. Organisaties moeten niet alleen beschrijven welke doelen zij hebben, maar ook laten zien welke resultaten daadwerkelijk worden bereikt.

Voorbereiden loont

Deskundigen adviseren ondernemers daarom om niet af te wachten totdat een klant om informatie vraagt. Ook zonder wettelijke verplichting kan het zinvol zijn om nu al inzicht te krijgen in energieverbruik, CO₂-uitstoot, afvalstromen en sociale aspecten binnen de onderneming. Zulke gegevens worden steeds vaker onderdeel van zakelijke samenwerking.

De verplichte duurzaamheidsrapportage is daarmee uitgegroeid tot meer dan een administratieve verplichting voor grote bedrijven. Ze verandert de manier waarop ondernemingen met elkaar samenwerken en maakt duurzaamheid steeds nadrukkelijker onderdeel van de economische keten. Voor veel mkb-bedrijven is de vraag daarom niet óf zij ermee te maken krijgen, maar wanneer een opdrachtgever de eerste duurzaamheidsvragen stelt.

Heeft u een foutje gezien of beschikt u over aanvullende informatie? Neem dan contact met ons op.