Bij Ooij ligt een voorstel om ongeveer 100 tot 150 hectare grond beschikbaar te houden voor mogelijke toekomstige maatregelen aan de Waal. Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat wil daarmee ruimte veiligstellen om bij extreem hoogwater meer water door de rivier te kunnen afvoeren. Het kabinet moet nog over het voorstel besluiten. De exacte begrenzing van het gebied en de maatregelen die uiteindelijk nodig zijn, staan nog niet vast.
Ruimte voor de Waal bij Ooij: waarom is dit gebied in beeld?
De aanleiding is een knelpunt in de Waal bij de bocht ter hoogte van Ooij. Volgens de officiële factsheet over het reserveringsgebied Ooij kan bij extreem hoge rivierafvoeren onvoldoende water naar de Waal stromen. Dat speelt mee bij de verdeling van het water dat bij Lobith Nederland binnenkomt over de Waal, het Pannerdensch Kanaal en de IJssel. Voor die verdeling gelden afspraken.
Het programma Ruimte voor de Rivier 2.0 onderzoekt daarom hoe de rivier op langere termijn meer water kan afvoeren. Daarbij zijn twee hoofdrichtingen in beeld: dijken verder verhogen of de rivier meer ruimte geven. Voor Ooij stelt het programma voor om ruimte te reserveren, zodat toekomstige maatregelen mogelijk blijven.
Hoogwatergeul bij Ooij als mogelijke oplossing
Een van de opties die in de factsheet wordt genoemd, is een hoogwatergeul. Dat is een extra watergang waar water doorheen kan stromen wanneer de rivier hoog staat. Ook maatregelen in de uiterwaarden maken deel uit van de onderzochte oplossingsrichting. Volgens het programma is daar bij Ooij niet overal voldoende ruimte beschikbaar, omdat in het verleden al maatregelen zijn genomen.
De factsheet beschrijft waarom alleen extra ruimte aan de noordkant van de rivier het knelpunt in de binnenbocht niet oplost. Daarom wordt ook binnendijkse ruimte, aan de landzijde van de dijk, voorgesteld. Dit zijn mogelijke toekomstige maatregelen en geen definitief ontwerp. Er is nog geen besluit genomen om bij Ooij daadwerkelijk een hoogwatergeul aan te leggen.
Wat betekent de reservering voor inwoners en ondernemers?
Een reserveringsgebied is bedoeld om te voorkomen dat toekomstige rivierverruiming onmogelijk wordt door nieuwe ontwikkelingen. De precieze gevolgen hangen af van de uiteindelijke grenzen en de regels die daarvoor gaan gelden. In het algemeen kunnen bestaande agrarische en bedrijfsmatige activiteiten doorgaan, terwijl voor nieuwe grootschalige of kapitaalintensieve projecten beperkingen kunnen gelden.
Het programma geeft aan dat nog wordt uitgewerkt wat de reservering concreet betekent voor het gebied. Ook wordt onderzocht of en op welke manier compensatie mogelijk is voor mensen die door de reservering worden geraakt. Op dit moment is dus niet vast te stellen welke afzonderlijke percelen, bedrijven of ontwikkelingsplannen gevolgen zullen ondervinden.
De gemeente Berg en Dal meldde op 20 oktober dat er voor inwoners en ondernemers nu nog niets verandert. Dat sluit aan bij de landelijke informatie: het voorstel is nog niet definitief en de precieze grenzen moeten later worden bepaald.
Besluit over Ruimte voor de Rivier 2.0 volgt eind 2026
Het kabinet neemt naar verwachting begin december 2026 een besluit over het voorstel. Daarna worden de globale locaties die worden goedgekeurd opgenomen in het ontwerp-Nationaal Waterprogramma 2028-2033. Dat ontwerp wordt naar verwachting eind december gepubliceerd en vervolgens zes maanden ter inzage gelegd. In die periode kan iedereen een zienswijze indienen.
Vanaf 2027 wil het Rijk in overleg met gemeenten, provincies en waterschappen de precieze begrenzing van de reserveringsgebieden uitwerken. Het streven is om de aangepaste regels in de eerste helft van 2029 in werking te laten treden. Dat betreft de juridische vastlegging van de reserveringen, niet de uitvoering van riviermaatregelen.
Volgens de huidige planning zijn eventuele maatregelen bij Ooij pas na 2050 aan de orde. Wanneer en in welke vorm die nodig zijn, is nog niet vastgesteld.
Dit artikel is gebaseerd op de gemeentelijke toelichting van Berg en Dal van 20 oktober 2026 en de factsheet ‘Reserveringsgebied Ooij’, opgesteld en gepubliceerd door het programma Ruimte voor de Rivier 2.0 van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat.
Heeft u een foutje gezien of beschikt u over aanvullende informatie? Neem dan contact met ons op.
Weergaven: 23
