Nederlandse supermarkten slagen er steeds beter in om voedselverspilling terug te dringen. Volgens nieuw onderzoek van Wageningen University & Research (WUR) is de hoeveelheid voedsel die uiteindelijk niet bij consumenten of dieren terechtkomt gedaald naar 0,89 procent van het totale inkoopvolume. Daarmee ligt de verspilling op het laagste niveau sinds de metingen in 2018 begonnen. De resultaten zijn gepubliceerd door Wageningen University & Research en maken deel uit van de jaarlijkse Retail Monitor Voedselverspilling.
Daling zet trend van afgelopen jaren voort
Sinds 2018 is de voedselverspilling in Nederlandse supermarkten met ongeveer 35 procent afgenomen. De monitor is opgesteld door WUR in opdracht van de stichting Samen Tegen Voedselverspilling en het Centraal Bureau Levensmiddelenhandel (CBL). De cijfers zijn gebaseerd op gegevens die deelnemende supermarktketens zelf aanleveren.
Dat de verspilling afneemt, betekent niet dat alle productgroepen even goed presteren. De grootste verliezen worden nog altijd gevonden bij brood, afbakproducten en banket. Van deze categorie bereikt 6,5 procent de consument uiteindelijk niet. Toch is ook daar sprake van een duidelijke verbetering ten opzichte van eerdere jaren. Supermarkten zetten onder meer in op het verkopen van brood van een dag oud tegen een lagere prijs, waardoor minder producten worden weggegooid.
Vlees en vis beter afgestemd op de vraag
Ook bij vers vlees en verse vis is de verspilling flink afgenomen. Volgens de onderzoekers speelt beter voorraadbeheer daarbij een belangrijke rol. Omdat juist deze producten een relatief hoge milieu-impact hebben, levert iedere kilo die niet verloren gaat extra milieuwinst op. De verliezen binnen deze productgroep daalden met 37 procent ten opzichte van een jaar eerder.
Groenten, fruit, zuivel en andere verse producten laten eveneens een dalende lijn zien, al zijn de verschillen tussen de productgroepen kleiner dan bij brood en vlees.
Technologie helpt, maar lost niet alles op
De supermarktsector investeert steeds meer in technologie om vraag en aanbod nauwkeuriger op elkaar af te stemmen. Kunstmatige intelligentie wordt gebruikt om verkoopprognoses te verbeteren en bestellingen beter af te stemmen op de verwachte vraag. Daarnaast worden reststromen vaker verwerkt in nieuwe producten, zoals sauzen of bakproducten.
Ook consumenten moeten volgens de sector een rol spelen in het verminderen van verspilling. Daarom experimenteren verschillende supermarktketens met duidelijkere houdbaarheidslabels en bewaartips. Onduidelijkheid over de betekenis van houdbaarheidsdata is nog altijd een belangrijke oorzaak van voedselverspilling in huishoudens.
Zelfrapportage vraagt om nuance
Hoewel de ontwikkeling positief is, plaatsen onderzoekers wel enkele kanttekeningen bij de cijfers. De monitor is gebaseerd op zelfrapportages van supermarktketens. De deelnemende bedrijven vertegenwoordigen een groot deel van de Nederlandse markt, maar de gegevens zijn niet afkomstig uit een onafhankelijke controle.
Daarnaast is de definitie van voedselverspilling aangepast aan de Europese richtlijnen. In eerdere rapportages werd gekeken naar alle voedselverliezen, terwijl nu uitsluitend voedsel wordt meegeteld dat uiteindelijk niet meer voor mens of dier wordt gebruikt. Daardoor zijn de nieuwste cijfers niet één-op-één vergelijkbaar met oudere publicaties zonder correctie voor deze gewijzigde definitie.
Doel voor 2030 blijft in beeld
De dalende cijfers sluiten aan bij de nationale en internationale ambitie om voedselverspilling fors terug te dringen. Nederland onderschrijft de doelstelling van de Verenigde Naties om de voedselverspilling in de retail en bij consumenten tegen 2030 te halveren.
Volgens de onderzoekers laat de supermarktsector zien dat gerichte maatregelen effect kunnen hebben. Tegelijkertijd blijft vooral bij broodproducten nog veel winst te behalen. Ook samenwerking met leveranciers, producenten en consumenten zal nodig zijn om de dalende trend de komende jaren vast te houden.
Heeft u een foutje gezien of beschikt u over aanvullende informatie? Neem dan contact met ons op.
