Op Energyhub Branderwal in Kootwijkerbroek is in juli een batterij van 20 megawatt en 80 megawattuur in gebruik genomen. De installatie moet helpen om ongeveer zestig bedrijven op het toekomstige Harselaar-Zuid aan te sluiten, ondanks de beperkte ruimte op het elektriciteitsnet. De batterij is daarmee niet alleen een technische oplossing voor netcongestie. Er ontstaat een nieuwe commerciële keten waarin een projectontwikkelaar, energiebedrijf, bank, technologiebedrijven en netbeheerder ieder een eigen rol hebben. De openbare informatie laat zien hoe die rollen zijn verdeeld, maar niet hoeveel geld er in de constructie omgaat.
De batterij maakt geen nieuwe kabelcapaciteit
De batterij is onderdeel van Zonnepark Branderwal en is eigendom van Energeion. Volgens Liander kan de installatie tot 20 megawatt flexibel vermogen leveren. Daardoor kan de netbeheerder de beschikbare capaciteit anders benutten en ontstaat ruimte voor ongeveer zestig bedrijven op Harselaar-Zuid fase 1b en 2.
De werking is gekoppeld aan een capaciteitssturingscontract, het eerste contract van deze soort op het Gelderse hoogspanningsnet. Energeion past binnen die overeenkomst de afname of teruglevering van elektriciteit aan wanneer het net zwaar wordt belast. De batterij kan laden wanneer er ruimte is en ontladen op momenten waarop de belasting van het net hoog is.
De installatie voegt daarmee niet simpelweg 20 megawatt nieuwe capaciteit aan het elektriciteitsnet toe. Het uitgangspunt is dat de bestaande capaciteit efficiënter wordt gebruikt.
Energeion bezit de batterij, TTEP stuurt haar aan
De commerciële exploitatie ligt niet volledig bij de eigenaar. Energeion bezit de batterij, terwijl TTEP Netherlands de operationele regie op de elektriciteitsmarkt voert. Dat blijkt uit de overeenkomst die TTEP in februari 2026 bekendmaakte.
TTEP monitort de elektriciteitsmarkt en bepaalt wanneer de batterij wordt geladen, ontladen of voor een bepaalde dienst beschikbaar wordt gehouden. Het bedrijf noemt daarbij drie marktrollen: Balancing Responsible Party, Balancing Service Provider en Congestion Service Provider.
De batterij kan daardoor meerdere functies vervullen. Zij kan worden gebruikt voor het balanceren van het elektriciteitssysteem, reageren op prijs- en vermogensschommelingen en bijdragen aan congestiemanagement. TTEP stelt dat het bedrijf voortdurend bepaalt waar de batterij de meeste waarde kan leveren.
Hoe groot die waarde in euro’s is, staat niet in de overeenkomst. Er is geen openbaar bedrag voor de verwachte jaarlijkse inkomsten of de vergoeding die TTEP voor de marktoptimalisatie ontvangt.
De financiering komt van Rabobank
Ook bij de financiering zijn meerdere partijen betrokken. Financieel adviseur KwikGielen Corporate Finance meldt dat het heeft bijgedragen aan het realiseren van de projectfinanciering voor de batterij. Die financiering is verstrekt door Rabobank, zo blijkt uit een publicatie van KwikGielen.
Het bedrag van de financiering wordt daarin niet genoemd. Evenmin zijn de rente, looptijd en verhouding tussen vreemd en eigen vermogen openbaar gemaakt.
Dat maakt het lastig om de economische prestaties van het project van buitenaf te beoordelen. De investering in de batterij is bekend als technische omvang, maar de totale financiële omvang van het project is niet publiek.
Ook is niet bekend welke inkomsten Energeion uit het capaciteitssturingscontract met Liander ontvangt. De openbare informatie bevestigt dat er een contract is, maar bevat geen financiële voorwaarden.
De zestig bedrijven zijn er nog niet
De batterij wordt gekoppeld aan de ontwikkeling van Harselaar-Zuid. Het gaat om een nieuw bedrijventerrein waarvan de energievoorziening anders wordt ingericht dan bij een traditioneel bedrijventerrein.
Volgens Smart Energy Hubs Oost-Nederland wordt gewerkt aan een Multi Commodity Energy Hub waarin onder meer elektriciteit, warmte, biogas, waterstof en energieopslag samenkomen. Eind 2025 is daarvoor de Coöperatie MCEH Harselaar U.A. opgericht.
De ontwikkeling bevindt zich nog in de ontwerp- en voorbereidingsfase. Het technische, juridische en financiële ontwerp van het energiesysteem moet nog verder worden uitgewerkt. De gemeente Barneveld verwacht volgens haar informatie over Harselaar-Zuid dat het eerste deel van de uitbreiding in 2028 bouwrijp is.
De circa zestig bedrijven waarvoor de batterij ruimte moet creëren, zijn daarmee toekomstige gebruikers. Er zijn nog geen openbare tarieven waaruit blijkt wat deze ondernemingen straks voor hun energievoorziening, aansluiting of deelname aan het energiesysteem gaan betalen.
De energiehub moet meer doen dan alleen stroom opslaan
De batterij staat bovendien niet los van het zonnepark op Branderwal. Volgens TTEP gaat het om een zonnepark van 29 megawattpiek in combinatie met de batterij. TTEP neemt de opgewekte elektriciteit gedurende meerdere jaren af en optimaliseert tegelijkertijd de inzet van de batterij.
Ook de technische leveranciers zijn onderdeel van de keten. Solar Magazine beschreef de installatie als een systeem met 42.588 zonnepanelen, 28,7 megawattpiek aan zonnevermogen en 80 megawattuur batterijopslag. De gebruikte Huawei LUNA 2000-systemen zijn geleverd via Wattkraft.
De combinatie van zonnepark en batterij maakt het mogelijk om opgewekte elektriciteit op verschillende momenten te benutten. De batterij kan worden geladen bij een overschot en later worden ingezet wanneer de omstandigheden op de markt of het elektriciteitsnet veranderen.
Daarmee ontstaat een bedrijfsmiddel dat meerdere functies tegelijk kan hebben. Welke functie op een bepaald moment wordt gekozen, is onderdeel van de marktoptimalisatie door TTEP.
Wie betaalt uiteindelijk voor de energiehub?
Voor de toekomstige bedrijven op Harselaar-Zuid is vooral de financiële inrichting van de energiehub relevant. Liander en de ontwikkelcoöperatie sloten in januari een intentieovereenkomst om te onderzoeken hoe circa zestig bedrijven binnen de beschikbare netcapaciteit kunnen worden aangesloten. In de overeenkomst en toelichting van Liander staat dat naast technische mogelijkheden ook ruimte, regelgeving en contractuele afspraken worden onderzocht.
De precieze kostenverdeling ligt daarmee nog niet volledig vast. Het is niet openbaar welk deel van de investeringen door Energeion wordt gedragen, welke kosten via de energiehub bij toekomstige bedrijven terechtkomen en welke vergoedingen tussen de verschillende marktpartijen worden afgesproken.
Dat is een belangrijk onderscheid met de technische claim dat de batterij ruimte maakt voor zestig bedrijven. Die ruimte wordt door Liander en de betrokken ontwikkelaars als resultaat van het project genoemd. De manier waarop de toekomstige gebruikers daarvoor financieel worden belast, is een afzonderlijke vraag.
Een nieuw verdienmodel rond netcongestie
Het project in Kootwijkerbroek laat daarmee een ontwikkeling zien die verder gaat dan alleen de plaatsing van een grote batterij. Private investeringen in energieopslag worden gekoppeld aan netbeheer, elektriciteitsmarkten en de ontwikkeling van nieuwe bedrijventerreinen.
De provinciale berichtgeving over de batterij presenteert Branderwal als voorbeeld van hoe Gelderland met beperkte netcapaciteit kan omgaan. Voor Liander is het capaciteitssturingscontract een manier om flexibiliteit van een marktpartij in te zetten. Voor Energeion is de batterij onderdeel van een groter lokaal energiesysteem. TTEP exploiteert de marktwaarde van de flexibiliteit en Rabobank financiert het project.
Wat nog niet openbaar is, zijn de bedragen achter die rollen: de totale investering, de financieringsvoorwaarden, de vergoeding voor de capaciteitssturing, de opbrengsten uit marktoptimalisatie en de uiteindelijke kosten voor de bedrijven die zich op Harselaar-Zuid vestigen.
De berichtgeving van journalist Els Stultiens in Solar Magazine vormde de aanleiding voor deze verdieping. Haar artikel over de systeembatterij in Kootwijkerbroek beschreef vooral de technische werking en de ruimte die daardoor voor circa zestig bedrijven ontstaat. Deze verdieping kijkt naar de partijen en financiële structuur achter die oplossing.
Heeft u een foutje gezien of beschikt u over aanvullende informatie? Neem dan contact met ons op.
Weergaven: 6
