Nieuwe staking streekvervoer dreigt na vastgelopen cao-overleg openbaar vervoer

Nieuwe staking streekvervoer dreigt na vastgelopen cao-overleg openbaar vervoer

Algemeen

FNV en CNV zijn ontevreden over het eindbod van werkgeversvereniging VWOV voor een nieuwe cao Openbaar Vervoer. De vakbonden vinden dat de voorgestelde loonverbeteringen onvoldoende opwegen tegen veranderingen in bestaande arbeidsvoorwaarden. Het voorstel wordt aan de leden voorgelegd. Wanneer werknemers het eindbod afwijzen, kunnen nieuwe stakingen in het stads- en streekvervoer volgen. Ook voor Gelderse reizigers kan dat gevolgen hebben, al zijn eventuele nieuwe actiedagen en de regionale impact nog niet vastgesteld.

Cao streekvervoer: werkgevers leggen eindbod neer

Op 30 oktober 2026 presenteerde de Vereniging Werkgevers Openbaar Vervoer (VWOV) een eindbod voor een nieuwe cao. Dat gebeurde nadat de onderhandelingen tussen de werkgevers en de vakbonden FNV en CNV opnieuw waren hervat. De gesprekken hadden eerder in het jaar geen overeenstemming opgeleverd. Ook na de hervatting in oktober bleven belangrijke verschillen bestaan.

De vakbonden richten hun kritiek vooral op drie onderdelen: de onregelmatigheidstoeslag, de regelingen voor oudere werknemers en het persoonlijk keuzebudget. Daarnaast speelt de manier waarop roostervrije tijd wordt geregeld een belangrijke rol in het conflict.

CNV-onderhandelaar Niels Rook liet op 30 oktober weten dat zijn vakbond het eindbod met een negatief stemadvies aan de leden zou voorleggen. Volgens CNV ontbreken belangrijke verbeteringen, terwijl werkgevers volgens de bond tegelijkertijd bestaande arbeidsvoorwaarden willen aanpassen.

Ook FNV is niet tevreden. In de eigen toelichting op het eindbod schrijft de vakbond dat werkgevers op loongebied wel stappen hebben gezet, maar op de belangrijkste discussiepunten blijven vasthouden aan hun voorstellen.

Loonvoorstel cao openbaar vervoer: wat bieden werkgevers?

Het eindbod heeft een looptijd van dertig maanden, van 1 juli 2026 tot en met 31 december 2028. Werkgevers stellen een loonverhoging voor van 2 procent per 1 juli 2026, 2 procent per 1 januari 2027 en nog eens 2 procent per 1 juli 2027.

Voor 2028 is 4 procent loonruimte beschikbaar gesteld, maar daarvoor geldt een belangrijke voorwaarde: er moet overeenstemming komen over het totale arbeidsvoorwaardenpakket.

De loonvoorstellen zijn daarmee niet het belangrijkste struikelblok tussen werkgevers en vakbonden. FNV geeft in zijn toelichting op het eindbod van 30 oktober aan dat er op loongebied vooruitgang is geboekt. De bezwaren richten zich vooral op de gevolgen van andere onderdelen van het voorstel.

Dat onderscheid is belangrijk. De vakbonden wijzen het loonvoorstel niet zonder meer af, maar beoordelen de volledige combinatie van loon, toeslagen, werktijden en pensioenmogelijkheden.

Onregelmatigheidstoeslag en oudere werknemers blijven discussiepunten

Een van de belangrijkste onderdelen van het conflict is de onregelmatigheidstoeslag (OT). Deze vergoeding is bedoeld voor werknemers die op onregelmatige tijden werken, bijvoorbeeld in de avond, nacht en weekenden.

Werkgevers willen de bestaande gemiddelde onregelmatigheidstoeslag uiterlijk per 1 juli 2027 vervangen door een individuele regeling. Daarbij zou de huidige gemiddelde toeslag worden omgezet in een persoonlijke toeslag. Deze persoonlijke toeslag wordt vervolgens verrekend met toekomstige cao-loonstijgingen en de nieuwe individuele toeslag.

Volgens CNV kan dit op termijn leiden tot verlies van inkomenszekerheid. De vakbond vindt bovendien dat de precieze financiële gevolgen voor werknemers nog onvoldoende duidelijk zijn. Werkgevers stellen daar tegenover dat zij met de nieuwe systematiek een transparanter systeem willen invoeren en dat er bij de overgang afspraken over inkomensbescherming worden gemaakt. De uitwerking daarvan is volgens de toelichting op het eindbod nog onderdeel van het voorstel.

Ook de regelingen voor oudere werknemers zorgen voor onenigheid. Werkgevers willen de instapleeftijd voor de 50+-regelingen verhogen naar 53 jaar. Vervolgens zou deze leeftijdsgrens moeten meestijgen met de AOW-leeftijd.

Voor de 63+-regeling willen werkgevers een verplichte combinatie met de Regeling voor Vervroegde Uittreding (RVU). Daarbij worden verschillende combinaties van deelname aan de 63+-regeling en vervroegde uittreding voorgesteld. CNV en FNV vrezen dat werknemers hierdoor later of onder minder gunstige voorwaarden gebruik kunnen maken van bestaande mogelijkheden om hun werkbelasting te verminderen.

Persoonlijk keuzebudget en hersteltijd eveneens onderwerp van conflict

Naast de toeslagen en leeftijdsregelingen speelt ook de inrichting van het persoonlijk keuzebudget (PKB) een rol. Werkgevers willen ATV-dagen omzetten in geld binnen dit budget. Werknemers zouden vervolgens verlof kunnen aanvragen, in plaats van dat de ATV-dagen standaard in het rooster zijn opgenomen.

FNV maakt bezwaar tegen deze verandering omdat daarmee volgens de vakbond de zekerheid over vaste rust- en herstelmomenten onder druk komt te staan. Voor werknemers met fysiek of onregelmatig werk zijn roosters en voldoende hersteltijd belangrijke onderdelen van de arbeidsvoorwaarden.

De werkgevers willen met de aanpassingen een moderner en flexibeler arbeidsvoorwaardenpakket realiseren. De vakbonden vinden dat flexibiliteit niet ten koste mag gaan van inkomenszekerheid en de bescherming van werknemers.

De verschillende standpunten zijn terug te lezen in de toelichtingen van CNV op het eindbod en FNV over de resterende geschilpunten.

Eerdere staking streekvervoer in oktober

Het huidige conflict volgt op meerdere maanden van moeizame onderhandelingen. De cao Openbaar Vervoer liep eind juni 2026 af. Nadat de gesprekken in de zomer vastliepen, kondigden de vakbonden acties aan.

Op 14 oktober vond een landelijke stakingsdag plaats in het stads- en streekvervoer. Een tweede aangekondigde stakingsdag, op 22 oktober, ging uiteindelijk niet door. De vakbonden besloten de acties tijdelijk op te schorten nadat werkgevers bereidheid hadden getoond om opnieuw te onderhandelen.

In de berichtgeving van FNV van 21 oktober staat dat de werkgevers hun loonbod hadden verbeterd en een deel van de eerdere verslechteringsvoorstellen hadden ingetrokken. Dat bood volgens de vakbond voldoende ruimte om opnieuw met elkaar in gesprek te gaan.

De hervatte onderhandelingen op 22 en 29 oktober leverden uiteindelijk geen akkoord op. Op 30 oktober presenteerde VWOV het eindbod. Daarmee is de dreiging van nieuwe acties teruggekeerd.

Wat betekent de stakingsdreiging voor Gelderland?

De cao Openbaar Vervoer heeft betrekking op ongeveer 13.000 werknemers bij verschillende vervoersbedrijven in Nederland. Het gaat onder meer om medewerkers van Arriva, EBS, Qbuzz, Keolis en Transdev, waaronder de vervoersmerken Connexxion en Hermes.

Voor Gelderland is vooral de regionale dienstverlening van belang. Verschillende vervoerders verzorgen busverbindingen in de provincie en omliggende regio’s. Of reizigers daadwerkelijk hinder ondervinden, hangt af van de vervoerder, de betrokken werknemers en de omvang van eventuele acties.

Daarbij is een onderscheid nodig tussen de verschillende cao’s binnen het regionale vervoer. FNV wijst erop dat er naast de cao Openbaar Vervoer ook een afzonderlijke, kleinere cao bestaat voor ongeveer 1.500 medewerkers bij regionale bus- en treinverbindingen. Deze cao betreft onder meer delen van het vervoer van Arriva in de Achterhoek, Limburg en Twente. Die medewerkers vallen niet automatisch onder de mogelijke acties rond de cao Openbaar Vervoer.

Het is daarom nog niet mogelijk om vast te stellen welke Gelderse verbindingen bij eventuele nieuwe stakingen worden getroffen. Arriva publiceert actuele informatie over eventuele verstoringen op zijn informatiepagina over stakingen.

Ledenraadpleging bepaalt het verdere verloop

De vakbonden leggen het eindbod voor aan hun achterban. Volgens de berichtgeving van CNV krijgen de leden tot en met 16 november 2026 de gelegenheid om hun oordeel te geven. CNV adviseert tegen het voorstel te stemmen. Ook FNV legt het eindbod aan de leden voor.

Als de leden het voorstel afwijzen, gaan de vakbonden opnieuw met hun achterban in gesprek over het vervolg. Nieuwe stakingsdagen zijn op dit moment nog niet definitief aangekondigd. De uitkomst van de ledenraadpleging moet eerst duidelijk worden.

De oorspronkelijke berichtgeving over het eindbod is afkomstig van CNV, met een toelichting van onderhandelaar Niels Rook, en van FNV, waarover Yvette de Vries op 30 oktober publiceerde. De werkgeversvoorstellen zijn getoetst aan de gepubliceerde informatie over het eindbod van VWOV. Dit artikel is door de redactie van Gelderland Magazine zelfstandig samengesteld op basis van deze openbare bronnen.

Heeft u een foutje gezien of beschikt u over aanvullende informatie? Neem dan contact met ons op.

Weergaven: 74